پارک هاي علم و فناور وتوسعه علم:

آرمان آغازین از شکل گيري يک پارک فناوري گسترش و افزايش تعداد شرکت هاي کوچک و متوسط دانش محور و کارآفرين است تا در يک محيط اقتصادي به فعاليت پرداخته و همچنين به عنوان پشتوانه بخش خصوصي براي کمک به تنوع اقتصادي به حيات خويش ادامه دهند.کشورهاي در حال توسعه که در اين زمينه در حال کسب تجربه هاي جديد هستند ممکن است از پارک هاي تحقيقاتي براي جذب سرمايه گذاري خارجي براي ايجاد شغل و نيز افزايش درآمدهاي مالياتي استفاده کنند. پارک هاي علمي در جهت دست يافتن به اهداف فوق الذکر امکانات زير را فراهم مي کند:
1 -کمک حرفه اي، فني، اداري و قانوني به شرکت هاي دانش محور
2- همکاري در تحقيق و توسعه با موسسات تحقيقاتي علمي و آزمايشگاهي
3- خدمات ارتباط از راه دور و اطلاعات
4- مشاوره و کمک مالي در کسب درآمد
با کمک به رشد شرکت هاي مستاجر- شرکت هايي که در فضاي پارک فناوري قرار داشته و از امکانات اين پارک در جهت دستيابي به اهداف خويش استفاده مي کنند- پارک هاي علمي نقش ارزنده اي در توسعه اقتصادي ايفا مي کنند، اين پارک ها مشاغل جديد ايجادکرده، سرمايه هاي خارجي را جذب مي کنند و قدرت رقابت پذيري ملي و منطقه اي را افزايش مي دهند.همچنين اهداف زير در ايجاد پارک هاي علمي مدنظر بوده است:
1- تکميل چرخه تحقيقات از دانشگاه تا صنايع و تسريع روند انتقال تکنولوژي
2- حمايت از موسسات و شرکت هاي تحقيقاتي نوپا و کمک به رشد و موفقيت آن ها
3- تجاري سازي نتايج تحقيقات
4- اشتغال مولد براي فارغ التحصيلان دانشگاهي
موقعيت مکاني پارک هاي فناوري

موقعيت مکاني پارک هاي فناوري
موقعيت فيزيکي و مکاني مي تواند عامل مهمي در موفقيت يک پارک علمي و تحقيقاتي باشد، در درجه اول پارک علمي بايد در مجاورت يک دانشگاه يا مرکز تحقيقاتي که مشغول به فعاليت هاي پژوهشي مي باشد احداث شود تا افراد فعال در بخش تحقيق و توسعه (Develop Research) را براي پارک علمي فراهم کند و در درجات بعدي بايد فاکتورهاي زير را در نظر قرار داد:
1- دسترسي به نيروي کاري ماهر و شايسته
2 -دسترسي به سرمايه هاي ريسک پذير شرکت ها
3- راه هاي وسيع در دسترسي و زيرساخت هاي کافي
جايگاه پارک هاي علمي
براي آشکار شدن جايگاه پارک هاي علمي در روند تحقيقات هر کشوري نخست بايد طبقه بندي مناسبي از انواع تحقيقات به عمل آيد، که اين طبقه بندي را مي توان به شکل زير انجام داد:
1- تحقيقات بنيادي
2 -تحقيقات کاربردي
3-تحقيقات توسعه اي
تحقيقات بنيادي
تحقيقات پايه اي و بنيادي (Research Basic) تحقيقات اصلي هستند که هدف عمده آن توسعه مرزهاي دانش و کشف ناشناخته ها در دنياي علم است - آن قسمت از اين نوع تحقيقات که فارغ از هرگونه نتايج اقتصادي و اجتماعي انجام مي پذيرد را تحقيقات محض (Research pure) مي نامند- اکثر تحقيقات بنيادي توسط دانشگاه ها و موسسات تحقيقاتي انجام مي پذيرد.
تحقيقات کاربردي
تحقيقات کاربردي (Research liceb App) به آن دسته از کاوش هايي گفته مي شود که هدف اصلي آن کشف کاربرد يافته هاي تحقيقات بنيادي و نيز رفع مشکلات مربوط به کاربردي کردن نتايج تحقيقات محض است.
تحقيقات توسعه اي
تحقيقات توسعه اي (Research Development) به فعاليت هاي تحقيقاتي مبتني بر يافته هاي تحقيقات کاربردي گفته مي شود که هدف اصلي آن تدوين و اجراي روش هاي لازم براي ايجاد و يا بهبود محصولات، مواد- خدمات و ابزار و يا روش هاي جديد است- اين دسته از تحقيقات معمولا به وسيله موسسات تحقيقاتي بزرگ وابسته به دانشگاه ها صورت مي گيرد و بسيار هزينه بر است.

با توجه به تعاريف ارائه شده از انواع تحقيقات و جايگاه پارک هاي علمي در ارتباط با دانشگاه ها و صنايع مي توان گفت تحقيقات توسعه اي عمده فعاليت هاي تحقيقاتي پارک هاي فناوري را شامل مي شود، هر چند انجام تحقيقات کاربردي نيز بخشي از فعاليت هاي جاري پارک ها را شامل مي شود، البته نسبت فعاليت هاي فوق تابع اهداف عمده پارک و نيز سازمان متولي پارک است.
انواع پارک هاي تحقيقاتي
پارک هاي تحقيقاتي از نظر نوع فعاليت به سه دسته تقسيم مي شوند:
1- پارک فناوري
2- پارک علمي
3- پارک براساس نياز بازار
پارک فناوري
اين نوع از پارک هاي علمي که معمولا در نزديکي مراکز صنعتي ايجاد مي شود با هدف گسترش ارتباطات تحقيقاتي صنايع موجود در منطقه با دانشگاه ها و مراکز علمي به وجود مي آيند و هدف اصلي آنها ارتقاي فناوري صنايع موجود در صنعت مربوطه و افزايش توان رقابتي آنهاست . اکثر تحقيقات در اين نوع پارک ها در قالب مهندسي معکوس، تدوين دانش فني و تجاري سازي نتايج حاصل از تحقيقات است و تحقيقات بنيادين در اين نوع پارک هاي علمي انجام نمي شود.
پارک علمي
اين نوع از پارک هاي تحقيقاتي از سوي دانشگاه ها و در مجاورت آنها تاسيس شده و همکاري متقابلي بين صنايع مستقر شده در پارک و دانشگاه به وجود مي آورد. بعضي از شرکت هاي صنعتي دفاتر تحقيقاتي خود را در اين پارک ها مستقر مي کنند، اين نوع از پارک ها ضمن تامين بخش قابل ملاحظه اي از هزينه هاي تحقيقاتي دانشگاه ها از نتايج تحقيقات دانشگاه ها نيز بيشترين استفاده را مي برد.
پارک تحقيقاتي براساس نياز بازار

اين نوع از پارک ها که بيشتر به يک منطقه ويژه صنعتي- تجاري شباهت دارد به کمک
واحدهاي توليدي و خدماتي براساس نياز بازار و به منظور تکميل فرايند در يک زمينه خاص ايجاد مي شود، فعاليت اين گونه از پارک هاي تحقيقاتي شامل تحقيق و توسعه، توليد و خدمت دهي است و با هدف توليد کالاهاي صادراتي با قابليت رقابت در عرصه بين المللي به وجود مي آيد.
از پديد آمدن پارک هاي تحقيقاتي در ايران زمان چنداني نمي گذرد و همه اين پارک ها در سال هاي اوليه پيدايش خود قرار دارند و هنوز در حال تجربه اندوزي هستند، اما نکته مثبت در اين است که با وجود نوظهور بودن اين گونه از پارک ها در کشورمان تعداد اين پارک ها در مقايسه با کشورهاي مشابه چشمگير و قابل توجه است