براي اين منظور يكي از نشستهاي تخصصي انجمنهاي علمي دانشجويي رياضي، به اين موضوع پرداخته شد و تجربيات و امورات مهم و خوبي كه از جانب انجمنهاي علمي رياضي صورت ميپذيرد را به عنوان مثال گردآوري كرديم.
از جمله عبارتند از:
1ـ برگزاري كارگاه لذت رياضي
2ـ طراحي سئوال رياضي در هفته
3ـ برگزاري نمايشگاه دستاوردها
4ـ گردآوري كتابهاي الكترونيكي
5ـ راهاندازي وبلاگ انجمن علمي
6ـ برگزاري المپياد رياضي
7ـ ارتباط با خانه رياضيات
8ـ راهاندازي نشريه انجمن علمي
9ـ برگزاري مدرسه تابستاني
10ـ دعوت از افراد متخصص
11ـ برگزاري سخنرانيهاي علمي
12ـ تجليل از مفاخر علمي رياضي
13ـ جلسه معارفه براي دانشجويان ورودي جديد
14ـ برگزاري دهه رياضيات
14ـ برگزاري دهه رياضيات
15ـ كاربرد رياضي در ساير علوم
16ـ بزرگداشت خيام
17ـ مسابقه acm
18ـ مسابقات بازي و رياضي
19ـ نمونه سئوالات و جزوههاي اساتيد
20ـ كارگاههاي ترجمه
21ـ نمايشگاه كتاب (نو و دست دوم)
22ـ پخشض فيلم تخصصي
23ـ نشريه ديواري (بولتن)و ...
از مشكلات عمده فعالان انجمنهاي علمي دانشجويي در خصوص معرفي دستاوردهاي خود به صنايع و مراكز مرتبط، عدم آشنایی انجمنهاي علمي از جانب مراکز مربوطه است. براي رفع اين مشكل امور انجمنهاي علمي دانشجويي برنامهاي را طراحي كرده است كه فعالين اين حوزه بتوانند نامه معرفی و تاييديه از اداره کل فرهنگی وزارت علوم تهيه كنند و به مراكز مربوطه معرفي شوند.
براي اين منظور لازم است تا نامه درخواست از سوي مدير فرهنگي يا مدير انجمنهاي علمي دانشگاه به مديركل فرهنگي وزارت علوم تنظيم شود و موضوع معرفي به مراكز مورد نظر درخواست شود.
نامه بهتر است حاوي:
1ـ نام مركز يا صنعت مربوطه
2ـ نام گيرنده و سمت ايشان
3ـ آدرس پستي و تلفن
4ـ معرفي طرح، زمينههاي كاربردي و قابل استفاده (بطور كلي و خلاصه در 3 برگ)
5ـ بروشور و اسلايد و CD و ... (در صورت وجود)
6ـ مشخصات مسئول اجرايي طرح + شماره تماس + Email
نامه پس از تنظيم به آدرس ذكر شده يا مسئول طرح ارسال ميگردد. پيشبيني زمان انجام اين پروسه 1 هفته ميباشد.
ـ براي صدور گواهي تاييد فعاليت در انجمنهاي علمي دانشجويي از طرف وزارت علوم لازم است تا طي نامه مدير فرهنگي يا مدير انجمن هاي علمي دانشگاه به مديركل فرهنگي وزارت علوم اين موضوع درخواست شود تا نسبت به صدور گواهي اقدام شود.
در نامه درخواست بايد: نام دانشجو، ورودي، شماره دانشجويي، ليست كامل كارها و فعاليتها (كه به پيوست كپي مدارك و مستندات باشد) و سال تحصيلي عضويت در انجمن علمي ذكر شود.
پيشبيني پروسه يك هفته بوده و با هدف هويت بخشي به فعالان انجمنهاي علمي و امكان استفاده از حمايتهاي معنوي انجمن علمي و درج در رزومه است.
سوالات متداول :
1 - براي ثبت اختراع به كجا مراجعه كنيم؟
براي ثبت اختراع بايد به اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي واقع در تهران، خيابان ميرداماد، تقاطع بزرگراه مدرس- ميرداماد، مراجعه شود.
2- آيا به جز تهران ثبت اختراع در جاي ديگري صورت ميگيرد؟
خير، در حال حاضر ثبت اختراع فقط در تهران و در اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي انجام ميگيرد.
3) چه نوع اختراعاتي قابل ثبتاند؟
اختراعاتي قابل ثبتاند كه جديد بوده و حاوي گامي ابتكاري و داراي كاربرد صنعتي باشند.
4) چه نوع اختراعاتي از حيطه حمايت از اختراع خارج خواهند بود؟
موارد زير از حيطه حمايت از اختراع خارجاند: 1) كشفيات، نظريههاي علمي و روشها رياضي 2) طرحها و قواعد يا روشهاي انجام كار تجارت و آنچه براي فعاليتهاي صرفاً فكري يا بازي كردن ميباشند. 3) روش معالجه بدن انسان يا حيوان از طريق درمان يا جراحي و همچنين روشهاي تشخيص بيماريها كه روي بدن انسان يا حيوان انجام ميگيرند.
5) براي ثبت اختراع چه مداركي لازم است؟
براي ثبت اختراع بايد مدارك زير تكميل و به اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي تحويل گردد:
• اظهارنامه ثبت اختراع در 3 نسخه: اظهارنامـه ثبت اختـراع فـرم مخصوصـي است كه جزء اوراق بهادار ميباشد و متقاضي ميبايستي از واحد گردش اوراق بهادار مستقر در اداره كـل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي آن را تهيه و نسبت به تكميل و امضاء آن اقدام نمايد (نمونهاي از اين فرم در انتهاي پرسش و پاسخ آمده است)
• توصيف مشروح اختراع در 3 نسخه: اختراع مورد ادعاي مختـرع بـايد به طور كـامل شرح داده شود. در شرح اختراع بايد تمام جنبههاي اختراع ادعايي به طور واضح بيان گردد. در تهيه شرح اختراع از كاغذاي A4 استفاده شود.
• نقشههاي اختراع در 3 نسخه: نقشه كامل اختراع بايد با مركب و از روي مقيـاس متـري تهيه و ذيل نقشهها را متقاضي يا وكيل او امضاء نمايند. نقشههاي اختراع بايد روي كاغذ 34 سانتيمتـر طـول و 22 سانتيمتـر عـرض رسـم گردند و فقط از يك روي كاغذ استفاده شود.
• ادعا در 3 نسخه: اينكه اختراع با ارائه راهحل عملي چه مشكلي را حـل مـيكنـد و چه مزايايـي دارد و اطلاعاتـي كـه ميزان حمايت ناشي از حق ثبت را مشخص نمايد.
• فتوكپي شناسنامه مخترع يا مخترعين
• قبض رسيد بانكي حقالثبت اظهارنامه تقاضاي ثبت اختراع
6) آيا براي ثبت اختراع حتماً بايد خود مخترع اقدام نمايد؟
خير، تقاضاي ثبت اختراع ميتواند توسط وكيل متقاضي انجام شود. در اين صورت تقاضانامه بايد همراه اصل وكالتنامه با رونوشت يا فتوكپي برابر اصل شده ضميمه اظهارنامه شود.
7) سيستم ثبت اختراع در كشور ما چگونه است؟
سيستم ثبت اختراع در كشور ما، سيستم اعلامي است. بر اساس اين سيستم، ثبت اختراع طبق ادعاي مخترع صورت ميگيرد. يعني ادعاي مخترع مقرون به صحت تلقي شده و به شرط عدم سابقه ثبت، ادعاي مخترع (با رعايت اينكه اختراع در حيطه حمايت ثبت قرار دارد يا خير/ بند 4 پرسش و پاسخ) به ثبت ميرسد.
8) اعتبار ورقه (سند) اختراع چند سال است؟
در حقوق ايران مدت اعتبار ورقه ثبت اختراع به تقاضاي مخترع 5 يا 10 يا 15 و يا منتهي به 20 سال خواهد بود كه بايد صراحتاً در ورقه ثبت اختراع قيد شود.
9) در صورت قبول يا رد اختراع چه اقداماتي انجام ميگيرد؟
• در صورت قبول اختراع مراتب ثبت اختراع به صورت آگهي تهيه شده و جهت درج در روزنامه رسمي كشور تحويل متقاضي يا وكيل او ميگردد. پس از درج در روزنامه رسمي يك نسخه از روزنامه به اداره مالكيت صنعتي ارائه و گواهينامه ثبت اختراع توسط اداره مزبور كامل شده و يك نسخه از توصيف، ادعا و نقشه اختراع ضميمه و قيطانكشي شده با امضاء مدير كل و ممهور به مهر اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي تسليم متقاضي يا وكيل قانوني او ميشود.
• در صورت رد اختراع، كتباً (برگ اخطار اداري) به متقاضي يا وكيل قانوني او ابلاغ ميگردد. در اين صورت متقاضي يا وكيل قانوني او ميتواند، ظرف 10 روز از تاريخ ابلاغ رد اظهارنامه نسبت به تقديم دادخواست و شكايت از تصميم اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي به مراجع ذيصلاح قضايي مستقر در تهران اقدام نمايد. چنانچه در مدت 10 روز از تاريخ ابلاغ تصميم اداره مالكيت صنعتي نسبت به تقديم دادخواست اقدام نشود، ديگر ادعا در مراجع ذيصلاح قضايي مسموع نخواهد بود.
10) ارزيابي و تأييد علمي اختراع چيست و مرجع قانوني آن كجاست؟
منظور از ارزيابي و تأييد علمي اختراع جستجو و بررسي علمي سند اختراع توسط متخصصين مربوطه با استفاده از تجارب علمي، مشاورهها و بانكهاي اطلاعاتي داخلي و خارجي است و طبق قانون اين ارزيابي توسط وزارت علوم، تحقيقات و فناوري و از طريق مراكز علمي، تحقيقاتي كشور صورت ميگيرد.
11) آيا ارزيابي و تأييد علمي اختراع اجباري است؟
خير، اختياري است. تقاضا براي ارزيابي و تأييد علمي اختراع هم ميتواند از طريق شخص متقاضي و هم از طريق اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي صورت گيرد.
12) آيا ارزيابي و تأييد علمي اختراع هزينهاي دربر دارد؟
در حال حاضر خير.
13) آيا براي ارزيابي و تأييد اختراع شرايط خاصي وجود دارد؟
براي پذيرش تقاضاي ارزيابي و تأييد علمي اختراع شرايط زير ضروري است:
1-13) ثبت اوليه اختراع در مراجع حقوقي (اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي) و ارائه ورقه ثبت
2-13) ارائه تقاضاي ارزيابي و تأييد علمي اختراع، همراه با مدارك كامل و مستند اختراع ثبت شده
3-13) ارزيابي و تأييد علمي اختراع بيش از 2 بار انجام نخواهد گرفت (بدين معني كه در صورت رد اعتبار علمي اختراع متقاضي تنها يكبار ديگر ارزيابي علمي آن توسط مرجع ديگري غير از مرجع بررسي كننده اوليه، امكانپذير است).
14) براي درخواست ارزيابي و تأييد علمي اختراع به كجا بايد مراجعه كرد؟
براي درخواست ارزيابي و تأييد علمي اختراع لازم است كه به ”اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري“ واقع در تهران، خيابان انقلاب، ميدان فردوسي، خيابان فرصت جنوبي، شماره 71، طبقه پنجم مراجعه شود. علاوه بر اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري براي ارزيابي و تأييد علمي اختراع ميتوان به مراجع منطقهاي زير نيز مراجعه كرد.
1) تهران بزرگ: سازمان پژوهشهاي علمي و صنعتي ايران، دانشگاه تهران (واحدهاي IP)
2) مرجع منطقهاي مركزي كشور، اصفهان، دانشگاه صنعتي اصفهان (واحد IP)
3) مرجع منطقهاي جنوب كشور، شيراز، دانشگاه شيراز (واحد IP)
4) مرجع منطقهاي شرق كشور، مشهد، دانشگاه فردوسي مشهد (واحدIP )
5) مرجع منطقهاي شمالغربي كشور، تبريز، دانشگاه تبريز (واحد IP)
15) براي درخواست حمايت از تكميل اختراع و تجاري كردن اختراع به كجا ميتوان مراجعه كرد؟
براي درخواست حمايت از تكميل اختراع ميتوان مستقيماً به ”مراكز رشد“ و براي تجاري كردن اختراع مستقيماً به ”پاركهاي فناوري“ مراجعه كرد. علاوه بر موارد فوق، كليه مراجع منطقهاي (مراجع مندرج در بند 14) و اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري آماده راهنمايي و معرفي متقاضيان به مراكز رشد و پاركهاي فناوري و ديگر نهادها و سازمانهاي حمايت كننده از نوآوران، هستند. نشاني، تلفن و نمابر كليه مراكز رشد و پاركهاي فناوري را ميتوان از اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري دريافت كرد.
16) آيا براي ثبت اختراع در خارج از كشور حمايت مالي صورت ميگيرد؟
بله، مخترعيني كه اختراعات آنها واجد شرايط زير باشند ميتوانند از حمايت مالي ثبت در خارج از كشور به ميزان 50 درصد كل هزينه برخوردار شوند.
1-16) اختراع آنها در داخل كشور (اداره كل ثبت شركتها و مالكيت صنعتي) به ثبت رسيده باشد.
2-16) ارزيابي و تأييد علمي از وزارت علوم، تحقيقات و فناوري (از طريق اداره كل امور نوآوران و ارزشيابي فناوري و يا مراجع منطقهاي مندرج در بند 14) دريافت كرده باشند.
3-16) وكيل قانوني خود را انتخاب و معرفي كرده باشند.
4-16) براي اختراع خود طرح كسب و كار (Business plan) تهيه كرده باشند.
5-16) فرمهاي مربوط به WPIS را تكميل كرده باشد.
6-16) مجوز حمايت مالي را از ”كميته تخصصي ثبت اختراعات در خارج“ كسب كرده باشند.
1ـ شرايط لازم براي استفاده از فرصتهاي مطالعاتي چيست؟
الف) عضويت فعال در انجمن علمي دانشجويي
ب) معدل بالاي 14
ج) آشنايي با زبان انگليسي
د) برگزيده و روابط حركت در اولويت ميباشد.
هـ) دانشجوي مقطع كارشناسي
2ـ هدف از اين دورهها چيست؟
اين دورهها به منظور تبادل دانشجو صورت ميگيرد و بر مباحث علمي و فرهنگي ميپردازد.
3ـ مدت دورهها و زمان آن كي ميباشد؟
مدت دورهها 1 الي 6 ماهه است كه دورههاي 1 و 2 ماهه در تابستان است و دورههاي 6 ماهه از تابستان تا پاييز ميباشد.
4ـ كشورهاي مقصد چه كشورهايي هستند؟
نظر به عضويت 77 كشور در طرح تبادل دانشجو از 5 قاره در سالهاي گذشته عمده كشورهاي اعزامي فعالان انجمنهاي علمي به آلمان ـ چين ـ تركيه ـ تركمنستان ـ تاجيكستان ـ پاكستان ـ سوريه، سيرالئون ـ سوئيس ـ مكزيك و آرژانتين و عمان و ... بوده است.
5ـ هزينههاي اين دورهها چگونه است؟
هزينه رفت و برگشت به عهده دانشجو ميباشد اما كليه هزينههاي اقامت در طول مدت دوره به عهده موسسه آيسته ميباشد. در ضمن مبلغي بصورت هفتگي يا ماهانه در اختيار دانشجويان بعنوان كمك هزينه قرار ميگيرد.
ساير هزينههاي اين دورهها عبارتست از مبلغ 70 هزار تومان بابت هزينههاي ارسال مدارك با پست DHL به كشورهاي مقصد.
6ـ انتخاب قطعي افراد چه زماني است؟
زماني كه فرد در دفتر امور فرهنگي وزارت علوم انتخاب شده، مصاحبه به عمل آمده و در نهايت پس از ارسال مدارك به كشور مقصد نامه پذيرش از كشور مقصد به ايشان ارسال شود. اگر نامه پذيرش به دانشجو نيايد، دانشجو نميتواند در دوره شركت كند.
7ـ چه نهاد يا سازمانهايي میزبان دانشجویان هستند؟
1ـ دانشگاهها
2ـ پژوهشكدهها
3ـ شركتها و كارخانجات
4ـ انيستيتوها و آزمايشگاهها
8ـ براي كسب اطلاعات بيشتر بايد چه كار كرد؟
به آدرس www.iaeste.ir يا در همين وبلاگ به قسمت فرصتها ي مطالعاتي در موضوعات مراجعه نمايند.
حوزههاي فعاليت انجمنهاي علمي دانشجويي:
الف) آموزشي: آموزش به عنوان مهمترين كاركرد دانشگاه نقش بسزايي در تربيت علمي دانشجويان دارد. دانشجويان با برگزاري كلاسها و كارگاههاي آموزشي مهارتي ـ كاربردي و تخصصي كه نياز بازار كار ميباشد ميتوانند در اين جهت حركت كرده و يا با برگزاري كلاسهاي تقويتي، حل تمرين، نرمافزارهاي مرتبط، كارگاههاي آموزشي و كارشناسي ارشد، در بحث آموزش دخيل شده و در گروههاي جمعي به فعاليت آموزشي بپردازند.
ب) پژوهشي: كم توجهي به مقوله پژوهش و توجه صرف به بحث آموزشي نيز از دغدغههاي اصلي كارشناسان است. چرا كه آموزش به خودي خود فرار است اما در كنار فعاليتهاي پژوهش به توليد علم ميانجامد. در هدفگذاري دفتر امور انجمنهاي علمي دانشجويي وزارت علوم حمايت از راهاندازي گروههاي پژوهشي دانشجويي و از طرفي كم كردن حجم فعاليتهاي اجرايي در اين تشكلهاست تا در يك كار تيمي مخصوصاً در دورههاي كارشناسي به فعاليتهاي پژوهشي بپردازند.
ج) فعاليتهاي ترويجي:
فعاليتهاي ترويجي غالب فعاليتهاي انجمنهاي علمي را شامل ميشود همانند برگزاري همايشها، سمينارها، جشنوارهها، كنفرانسها و سخنرانيهاي علمي ... اين گونه فعاليتها از اهميت بالايي در توسعه و ترويج يافتههاي علمي در ميان دانشجويان برخوردار است ولي كم توجهي به پتانسيل علمي اين برنامهها تنها فقط به عنوان كار اجرايي براي دانشجويان محسوب ميشود كه توصيه ميگردد در اين گونه برنامهها با كمك گروه و دانشگاه بار علمي مناسبي نيز برخوردار گردد.
د) ارتباط با صنعت و جامعه:
فعاليت در انجمن هاي علمي محدود به فضاي انجمن يا دانشكده و دانشگاه نيست، انجمنهاي علمي دانشجويي ميتوانند ضمن ارتباط با مراكز مرتبط با رشته خودشان، پژوهشگاهها، صنايع توليدي، كارخانهها، سازمانها، نهادهاي درون و برون دانشگاهي و ... .با جامعه در ارتباط باشند و در طول دوران تحصيل با آينده شغلي خود آشنا شده و يافتههاي علمي رشته تخصصي خود را به صورت كاربردي در جامعه بيابند. به همين منظور دفتر امور انجمنهاي علمي دانشجويي اداره كل فرهنگي با انعقاد قراردادها و تفاهمنامههاي مختلفي اين فضا را فراهم آورده كه انجمنهاي علمي دانشجويي بتوانند با مراكز مرتبط تعامل داشته باشند.
شايان ذكر است كه يكي از مصاديق ارتباط با صنعت، بازديدهاي علمي است كه انجمن هاي علمي ميتوانند در اين سفرهاي علمي، اين حوزه از فعاليت انجمن هاي علمي را به انجام رسانند.
بنابر آنچه گذشت حوزههاي فعاليت در انجمنهاي علمي را ميتوان در قالب موارد زير تعميم داد هر چند كه فعاليت براي انجمن هاي علمي محدود نبوده و حتي بيشتر از اين موارد را مي توانند انجام داد.
ـ فعاليتهاي پژوهشي، علمي، تحقيقاتي
ـ برگزاري كارگاههاي آموزشي، مهارتي ـ كاربردي
ـ برگزاري دوره آموزشي نرمافزارهاي تخصصي
ـ دورههاي آموزشي تخصصي
ـ برگزاري همايشها، سمينارها، كنفرانسها ـ سخنراني علمي و جشنوارهها و ...
ـ بازيدهاي علمي و سفرهاي تحقيقاتي
ـ نشستهاي تخصصي
ـ نشريات كاغذي و الكترونيكي
ـ مسابقات علمي
ـ اعزام به خارج از كشور جهت ارائه مقاله در كنفرانسهاي خارجي
ـ نمايشگاه
ـ بزرگداشت و تقدير از مفاخر علوم و دانشجويان برگزيده
ـ تأليف كتاب
ـ فعاليتهاي حوزه IT
ـ چاپ مقالات علمي در مجلات علمي خارج و داخل كشور
گفتني است، انجمني را ميتوان انجمن فعال ناميد كه بتواند در اكثر حوزههاي فوق فعال بود. و با تقسيمبندي كار در واحدهاي زير مجموعه و گروه هاي تيمي در فضاي علمي، فعاليتهاي مفيدي را انجام دهند.
الفـ شرايط عمومي
1ـ اشتغال به تحصيل در رشته مربوط
2ـ عدم عضويت در شوراي مركزي ديگر تشكلهاي دانشجويي اعم از صنفي، سياسي، ورزشي و فرهنگي
تبصرهـ اعضاي شوراي مركزي ديگر تشكلها در صورت استعفا يك ماه قبل از برگزاري انتخابات انجمنهای علمی و پذيرش آن ميتوانند داوطلب عضويت در شوراي مديريت انجمن علمی شوند.
3ـ عدم محكوميت منجر به توبيخ كتبي و درج در پرونده يا بالاتر.
4ـ گذراندن حداقل يك نيمسال تحصيلي براي دانشجويان مقاطع كارداني و كارشناسي
بـ شرايط اختصاصي
داوطلبان بايد حداقل داراي يكي از شرايط ذيل باشند:
1ـ معدل نيمسال گذشته داوطلب كمتر از ميانگين معدل گروه در همان نيمسال نباشد.
2ـ داشتن حداقل يك مقاله علمي چاپ شده (اعم از تأليف يا ترجمه) در نشريات دانشجويي، دانشگاهي و ...
تبصرهـ تأييد علمي بودن محتواي مقاله توسط مدير گروه ذيربط انجام خواهد شد.
3ـ اجرا يا همكاري در اجراي يك طرح پژوهشي به تأييد كارفرما يا مجري طرح
4ـ تأليف يا همكاري در تأليف يا ترجمه كتاب
5ـ داوطلب از دانشجويان استعدادهاي درخشان و يا برگزيدگان المپيادها باشد.
براي تأسيس انجمن علمي دانشجويي، حداقل 5 نفر از دانشجويان رشته ذيربط تقاضاي خود را به معاون دانشجويي و فرهنگي دانشكده و در صورت عدم وجود اين پست در دانشكده آن را به معاون پژوهشي دانشكده ارائه ميدهند. معاون دانشكده در صورت عدم تأسیس انجمن در رشته مورد نظر، پس از مشورت با گروه آموزشي مربوطه موافقت خود را براي تأسيس انجمن اعلام و نسبت به فراخوان ثبتنام داوطلبان شوراي مديريت و برگزاري انتخابات اقدام مينمايد.






